انتشارات بین المللی ماهر پژوهش‌های رفتاری و بالینی در روانشناسی معاصر 2 پیاپی 3 1404 01 01 Narrative Analysis of Depressed Patients’ Experiences of Personal Worthlessness تحلیل روایت‌های بیماران افسرده از تجربه بی‌ارزشی شخصی 1 11 10.61838/545168 FA مرجان جلالی گروه مشاوره مدرسه، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران شایان رحیمی گروه روان‌شناسی بالینی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. Journal Article 1403 10 17 <p>This study aimed to analyze depressed patients’ narratives of personal worthlessness and to explain the emotional, relational, and meaning-making patterns through which this experience is constructed. This qualitative study was conducted using a narrative analysis approach. The participants were 22 patients with major depressive disorder who had referred to counseling and psychological service centers in Tehran, Iran. They were selected through purposive sampling. Inclusion criteria were having a clinical diagnosis of depression by a psychiatrist or clinical psychologist, reporting persistent feelings of personal worthlessness, being able to participate in an in-depth interview, and providing informed consent. Data were collected through semi-structured interviews and continued until theoretical saturation was achieved. All interviews were audio-recorded, transcribed verbatim, repeatedly reviewed, and analyzed using NVivo software. The analytic process included initial coding, narrative reconstruction, constant comparison, theme development, and organization of participants’ accounts into major narrative categories. The analysis revealed four main categories: “erosion of self-image and the narrative of failure,” “internalized blame and harsh self-judgment,” “feeling like a burden and withdrawal from relationships,” and “blocked future and loss of meaningful striving.” Participants described worthlessness not merely as a negative thought but as a pervasive self-narrative that connected the past with failure, the present with shame, and the future with hopelessness. Their accounts showed that personal worthlessness was intensified through self-criticism, perceived social comparison, emotional isolation, and the inability to imagine a valued future self. The findings suggest that personal worthlessness in depression is a multilayered, narrative, and relational phenomenon shaped by self-criticism, shame, interpersonal disconnection, and a disrupted sense of future. Therapeutic work with depressed patients should therefore move beyond symptom reduction and address reconstruction of self-narratives, development of self-compassion, reduction of internalized blame, and restoration of personal value within meaningful relationships.</p> <p>هدف پژوهش حاضر تحلیل روایت‌های بیماران افسرده از تجربه بی‌ارزشی شخصی و تبیین الگوهای معنایی، هیجانی و بین‌فردی شکل‌دهنده این تجربه بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل روایت انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل ۲۲ بیمار مبتلا به افسردگی اساسی مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره و خدمات روان‌شناختی شهر تهران بودند که به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. معیار ورود شامل دریافت تشخیص افسردگی از روان‌شناس بالینی یا روان‌پزشک، تجربه پایدار احساس بی‌ارزشی، توانایی مشارکت در مصاحبه و رضایت آگاهانه بود. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق گردآوری شد و فرایند مصاحبه تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. مصاحبه‌ها پس از ضبط، پیاده‌سازی و چندین بار بازخوانی شدند و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار NVivo و بر اساس کدگذاری اولیه، استخراج مضامین، مقایسه مستمر و سازمان‌دهی روایت‌ها در قالب مقوله‌های اصلی انجام شد. تحلیل روایت‌ها نشان داد که تجربه بی‌ارزشی شخصی در بیماران افسرده در چهار مقوله اصلی قابل تبیین است: «فرسایش تصویر خود و روایت شکست»، «درونی‌سازی سرزنش و داوری بی‌رحمانه علیه خود»، «احساس سربار بودن و عقب‌نشینی از روابط» و «انسداد آینده و بی‌معنا شدن تلاش». مشارکت‌کنندگان بی‌ارزشی را نه صرفاً به‌عنوان یک فکر منفی، بلکه به‌عنوان روایتی فراگیر از خود تجربه می‌کردند که گذشته را با شکست، حال را با شرم و آینده را با ناامیدی پیوند می‌داد. نتایج نشان داد که بی‌ارزشی شخصی در افسردگی پدیده‌ای چندلایه، روایی و رابطه‌ای است که از تعامل خودانتقادی، شرم، مقایسه اجتماعی، گسست ارتباطی و فقدان افق آینده شکل می‌گیرد. مداخلات درمانی برای بیماران افسرده لازم است علاوه بر کاهش نشانه‌ها، بازسازی روایت خود، تقویت شفقت به خود، کاهش خودسرزنشگری و احیای تجربه ارزشمندی در روابط انسانی را هدف قرار دهند.</p> https://journalbcscp.com/index.php/bcscp/article/download/4/4